Het begrip e-business dekt de verschillende mogelijke computertoepassingen die gebruik maken van informatie- en communicatietechnologie (ICT) om de interactie voor het overbrengen van informatie van een bedrijf zoals een kmo naar een externe organisatie of particulieren te verwerken.
E-commerce biedt heel wat voordelen, zowel voor de (fysieke of
rechts)persoon die de dienst aanbiedt als de (fysieke of rechts)persoon die
ervan geniet.
Het gaat in de eerste plaats om een versnelling van de transacties. In enkele
klikken wisselen de contracterende partijen hun instemming uit en zijn ze
onomkeerbaar door een juridisch contract gebonden (uiteraard onder voorbehoud
van eventuele verstoringen van het wederzijdse akkoord, zoals fouten,
misleiding, geweld of dwang).
De grote variatie en beschikbaarheid van de aanbiedingen vormen ook een
belangrijke stimulans voor (fysieke of rechts)personen die snel een contract
wensen aan te gaan. Voor de komst van het internet moest men zich soms namelijk
naar het buitenland begeven om een specifiek product te vinden. Het was
uiteraard wel mogelijk om producten telefonisch te bestellen, maar het spreekt
voor zich dat een dergelijke onderneming veel minder geruststellend en veilig
was. Vandaag is het mogelijk een product te kiezen, het op foto te bekijken
(want het gebruik van een webcam is ook volop in ontwikkeling...), de geboden
offerte te aanvaarden (die dienst doet als de uitwisseling van instemming) en de
prijs te betalen… Allemaal in minder dan 5 minuten.
Door iets via het netwerk der netwerken te kopen, kan men ten slotte ook sommige
belastingen, zoals BTW besparen. BTW is een nationale belasting en het is vaak
interessanter om een product in een ander land te kopen. Het Groothertogdom
Luxemburg en Duitsland passen bijvoorbeeld een lagere aanslagvoet (15 %) toe dan
België (21 %). Deze op het eerste gezicht interessante winst moet echter
afgewogen worden met de meerprijs voor de verzendingskosten, die ten laste van
de koper zijn. Er moet dus een berekening worden gemaakt, indien u bij uw
aankoop vooral op zoek bent naar de interessantste prijs.
Er kunnen zich in het kader van e-commerce verschillende problemen voordoen. De
gevallen van piraterij van de bankrekeningnummers op het internet zijn uiterst
zeldzaam. Als uw nummer op een frauduleuze manier werd gebruikt, is het
waarschijnlijker dat dit te wijten is aan een slecht toezicht van de handelaar
of doordat u een factuurtje hebt laten rondslingeren.
Eigenlijk zijn de problemen die bij e-commerce het vaakst worden gezien, de
klassieke problemen van postorderverkoop (bestellingen niet geleverd en al
betaald of problemen van dienstverlening).
Enkele eenvoudige regels kunnen de risico's van een aankoop via het internet
nadrukkelijk beperken:
E-commerce kan vanuit verschillende hoeken worden geanalyseerd. Het is overigens de aanpak die wordt verkozen wanneer de openbare of privé-overheid de gedragsontwikkelingen analyseert. In het algemeen kan een onderscheid gemaakt worden tussen:
Er is sprake van afstandsverkoop zodra een goed in het kader van
elektronische handel wordt verkocht en de wetten die daarop van toepassing zijn,
gelden.
In België zijn de belangrijkste wetten:
Het gaat om belangrijke teksten die de fundamentele concepten die de basis
vormen van de elektronische handel, informatie- en transparantievereisten
stellen, met name ten opzichte van de consumenten, reclame op de netwerken
reglementeren, bijvoorbeeld met betrekking tot ongevraagde publiciteit die via
e-mail wordt verstuurd ("spam"), obstakels die de afsluiting van contracten
langs elektronische weg aanpakken en de aansprakelijkheid en plichten van de
tussenpersonen aanduiden (houders van de "site", leverancier van de
aansluiting...).
Deze wetten willen het vertrouwen van de gebruikers ten opzichte van dit
welbepaalde type afstandshandel bevestigen. Ze zijn een omzetting van de
Europese richtlijn 2000/31/CE van 8 juni 2000 met betrekking tot deze materie.
Dit handvol specifieke wetten regelen uiteraard niet alle problemen die door
e-commerce worden gesteld, maar de meeste juridische oplossingen worden gevonden
in de regels voor algemeen contractrecht in het Burgerlijk Wetboek. Al deze
regels zijn van toepassing als er geen uitdrukkelijke afwijking bestaat in een
specifieke wet.
Wanneer een product in het buitenland wordt aangekocht, moeten de douanerechten en btw (Belasting op de Toegevoegde Waarde) betaald worden alsof het product op nationale bodem werd gekocht. In de praktijk moet een onderscheid worden gemaakt tussen aankopen die in een land van de Europese Unie of in een ander land ter wereld worden gekocht:
De term "gecombineerde verkoop" heeft betrekking op bedrijven die hun producten zowel via een winkel met "goede naam en faam" als via een interface op het internet aan de man brengen. Een dergelijk aanbod biedt het bedrijf de mogelijkheid om zijn productenaanbod te diversifiëren maar ook meer potentiële kopers te bereiken.
Praktische fiche gerealiseerd door het CRID, gecoördineerd door Benjamin Marthoz